Majtki menstruacyjne: za i przeciw okiem ginekologa

Większość kobiet, które zadają mi pytania o majtki antykoncepcyjne mówi: „Ja już nie mam siły do podpasek, wszystko mnie podrażnia. Kupiłam majtki menstruacyjne, ale boję się, że to niehigieniczne”. To bardzo uzasadniona obawa. Majtki menstruacyjne mogą być dla Ciebie realnym ułatwieniem, ale tylko wtedy, gdy używasz ich mądrze: dobierasz chłonność, zmieniasz w odpowiednim czasie i pierzesz tak, żeby były faktycznie czyste.

Przeczytasz tutaj:

• Jak działają majtki menstruacyjne i czym różnią się od zwykłej bielizny?

• Ile godzin można nosić majtki menstruacyjne?

• Czy majtki menstruacyjne zwiększają ryzyko infekcji?

• Jak prać majtki menstruacyjne, żeby były higieniczne?

• Majtki menstruacyjne na noc, przy obfitym okresie i przy skrzepach

• Majtki menstruacyjne a PFAS

• Majtki menstruacyjne: zalety i wady

• Majtki menstruacyjne vs podpaski vs tampony

• Moja opinia jako ginekologa: czy warto?

Jak działają majtki menstruacyjne i czym różnią się od zwykłej bielizny?

Majtki menstruacyjne to bielizna z kilkoma warstwami materiału w kroku. Jedna warstwa ma odprowadzać wilgoć od skóry, kolejne absorbują krew, a zewnętrzna ma ograniczać przeciekanie. W praktyce działają trochę jak wbudowana podpaska, tylko że bez kleju i bez ciągłego tarcia o srom.

Ważne doprecyzowanie: one nie zatrzymują miesiączki i nie są produktem medycznym jak np. niektóre wyroby stosowane w nietrzymaniu moczu. To produkt higieniczny, jego skuteczność zależy od jakości wykonania i Twojego użytkowania.

Opinia, którą często słyszę od użytkowniczek: „To ma być wygodne, a ja mam wrażenie, że siedzę w mokrym”. To zwykle oznacza źle dobrane majtki: za mała chłonność, za długi czas noszenia albo materiał, który słabo oddycha.

Ile godzin można nosić majtki menstruacyjne?

Tu nie ma jednej liczby, bo liczy się obfitość krwawienia i jakość konkretnego modelu. Ale dam Ci praktyczną, gabinetową zasadę:

Traktuj majtki menstruacyjne jak podpaskę, a nie jak bieliznę na cały dzień.

• przy skąpej miesiączce: często 6 do 8 godzin bywa OK
• przy umiarkowanej: zwykle 4 do 6 godzin
• przy obfitej: czasem 2 do 4 godzin, zwłaszcza w 1–2 dzień

Jeśli czujesz wilgoć, nieprzyjemny zapach, pieczenie, to sygnał, że czas na zmianę.

Czy majtki menstruacyjne zwiększają ryzyko infekcji?

Najczęściej pytacie o grzybicę i bakteryjne zapalenie pochwy. Pamiętajcie, że sama miesiączka nie jest „brudna”. Krew menstruacyjna nie jest czymś toksycznym, zanieczyszczonym. To ciepło, wilgoć i długi kontakt wydzielin ze skórą mogą sprzyjać podrażnieniu okolic intymnych, a u części kobiet także nasileniu objawów, jeśli mają skłonność do infekcji.

Najczęstsze błędy w użytkowaniu, które mogą powodować u kobiet wzmożone infekcje to:

• noszenie jednych majtek menstruacyjnych cały dzień, bo „przecież nie przeciekły”
• syntetyczny, mało oddychający materiał, zwłaszcza przy wrażliwej skórze
• pranie bielizny w zbyt niskiej temperaturze i w dodatku z płynem do płukania
• trzymanie użytej bielizny wiele godzin w szczelnej torebce, szczególnie w upale

Sprawdź też:
Problemy i choroby pochwy – objawy, przyczyny i kiedy zgłosić się do lekarza

Jeżeli masz nawracające infekcje, albo jesteś świeżo po antybiotyku, albo walczysz z podrażnieniem w miejscach intymnych: majtki menstruacyjne mogą nadawać się także dla Ciebie, ale raczej jako wsparcie, nie jako jedyna metoda przez całą miesiączkę.

Jak prać majtki menstruacyjne, żeby były higieniczne?

To jest absolutnie kluczowy temat, bo higiena w majtkach menstruacyjnych zaczyna się od prania.

Wskazówki bazujące na tym, co zalecają instytucje zajmujące się bezpieczeństwem produktów konsumenckich: wiele firm rekomenduje pranie w 30–40°C, ale takie temperatury nie zawsze eliminują bakterie, z drugiej strony pranie w 60°C może niszczyć materiał, więc warto sprawdzić, czy producent dopuszcza 60°C w konkretnym modelu.

Moja praktyczna instrukcja dla pacjentek:

• Po użyciu wypłucz majtki w zimnej wodzie, aż woda będzie w miarę czysta.
• Wypierz jak najszybciej, najlepiej tego samego dnia.
• Niech detergent będzie delikatny, bez płynu do płukania, bo płyn może pogarszać chłonność.
• Susz je na powietrzu, suszarka bębnowa często skraca żywotność warstw chłonnych.

Sprawdź też:
Czy tampony są bezpieczne? Wyjaśnia lekarz ginekolog

Jeśli masz nawracające infekcje i jednocześnie bardzo chcesz używać majtek menstruacyjnych, rozważ model, który producent dopuszcza do prania w 60°C, albo potraktuj je jako „backup” do tamponu czy kubeczka.

Majtki menstruacyjne na noc, przy obfitym okresie i przy skrzepach

W nocy największy problem to pozycja, ruchy i czas, czyli wiele godzin bez zmiany. Dlatego:

• wybieraj modele „na noc” z większą strefą chłonną, często idącą wyżej z tyłu
• jeśli Twoja miesiączka jest obfita, łącz: tampon albo kubeczek + majtki jako zabezpieczenie, zwłaszcza w 1 lub 2 dzień
• jeśli masz dużo skrzepów, pamiętaj: majtki mogą je zatrzymywać na powierzchni i dawać uczucie wilgoci, to nie jest nic niepokojącego tylko to mechanika produktu

Majtki menstruacyjne a PFAS

Od 2023 roku ten temat coraz częściej wraca w kontekście produktów menstruacyjnych. PFAS to grupa związków chemicznych nazywanych „wiecznymi chemikaliami”, które mogą być stosowane do nadawania materiałom właściwości hydrofobowych, czyli odpychających wodę i plamy. Podczas badań w części produktów wykrywano poziomy sugerujące intencjonalne użycie PFAS, a wśród badanych kategorii właśnie majtki menstruacyjne i wielorazowe podpaski wypadały wyżej niż inne produkty.

To ważne, ponieważ PFAS są szkodliwe dla zdrowia, podnosząc ryzyko nowotworów i chorób.

Nie chodzi o to, żebyś teraz bała się każdej bielizny. Chodzi o świadomy wybór: sprawdzaj deklaracje producenta, przejrzystość składu, informacje o testach. Jeśli marka unika odpowiedzi o PFAS, albo marketing jest „100% zdrowe” bez konkretów, niech zapali Ci się czerwona lampka.

Majtki menstruacyjne: zalety i wady

Zalety

• Powodują mniej otarć niż przy podpaskach, szczególnie u kobiet z wrażliwą skórą.
• Dla kobiet używających dotąd podpasek – są wygodne, szczególnie w domu, w podróży, w pracy, bez typowego „szeleszczenia” 😉
• Stanowią świetne dodatkowe zabezpieczenie przy kubeczku lub tamponie.
• Są wielorazowe.

Wady

• Trzeba je zmieniać, tak samo jak podpaskę, tylko logistycznie jest to trudniejsze
• Przy obfitej miesiączce mogą dawać uczucie wilgoci
• Wymagają dobrego prania i suszenia, inaczej szybciej łapią zapach
• Temat PFAS w części produktów jest realny i warto go brać pod uwagę

Majtki menstruacyjne vs podpaski vs tampony

Moja opinia jako ginekologa: czy warto?

Jeśli masz miesiączki skąpe albo umiarkowane, nie masz nawracających infekcji i wybierzesz porządny produkt, majtki menstruacyjne mogą być świetnym rozwiązaniem. Jeśli masz miesiączki bardzo obfite, częste infecje lub grzybice, atopową skórę, wtedy podeszłabym do tematu ostrożniej: jako zabezpieczenie dodatkowe albo tylko na wybrane dni.

I jeszcze jedno, jeśli Twoja miesiączka nagle stała się bardzo obfita, pojawiły się duże skrzepy, krwawienia między miesiączkami albo ból, którego wcześniej nie było, to nie jest temat na zmianę bielizny. To jest temat na konsultację z ginekologiem.

Autorka: dr Agnieszka Osińska, specjalista ginekolog-endokrynolog. Specjalizuje się w ginekologii, doborze nowoczesnej antykoncepcji, endokrynologii ginekologicznej, prowadzeniu ciąży i leczeniu niepłodności. Jako endokrynolog pomaga również w problemach z hormonami tarczycy i wykonuje zabiegi ginekologii estetycznej.